TRIẾT TÌNH SINH - DIỆT - DIỆT - SINH
(Bình bài Sớm mai*)
Song bình 1: HOÀNG DÂN - ĐƯỜNG VĂN
Đập tan sạch bách vô tình!
Đập tan ráo trọi vô minh, vô thường!
Đập tan luôn cả mình luôn!
Sớm mai, một ngọn xanh rờn… trồi lên.
1
Câu:
Hút cạn đáy thẳm, tôi tìm thấy tôi…
(Dường
như (22),
theo tôi, không chỉ là cái đinh găm tư tưởng triết lý của Dường
như mà còn là một trong những “Tuyên
ngôn nghệ thuật” của NVA – một tuyên
ngôn hướng nội, giản dị và thấp thoáng chút ngậm ngùi. Con người nói chung
thường rất dễ đồng cảm với những điều giản dị và dị ứng với những “lập thuyết”
đao to búa lớn, trống rỗng.
Thế nên khi đọc “Sớm mai”, cơ hồ trực giác tôi đã “ngấm thẳng” câu mở đầu: Đập tan sạch bách vô
tình!
Thật quyết liệt và cũng
thật… đau đớn! Đã “đập tan” tức là không thể phục hồi, lại “sạch bách” tức là tuyệt đối không khoan
nhượng, không luyến tiếc! Đối tượng để “hành quyết” là gì? Là thói “vô tình”! Theo nghĩa hướng ngoại thì thói vô
tình là khởi đầu, sau đó sẽ là vô cảm
và cuối cùng là vô lương (tâm)? Đó
cũng là một nẻo đường đời mà không ít kẻ mắt tinh, tai thính, mồm dẻo… đang
ngạo nghễ thăng tiến và kiếm chác – những kẻ vô cảm, vô lương này làm sao có
thể cảm, thấu được nỗi thống khổ của thảo dân nói chung, chứ đừng nói là những
thảo dân không may bị khiếm thị, khiếm thính, và khiếm hành ngôn…? Chúng có thể
vung bạc tỉ để “hối lộ” thần phật, nhưng không thể mở miệng nói nổi một lời tử
tế với những nạn nhân khốn cùng đang lần hồi lê lết trong trập trùng bóng tối.
